X
Następny artykuł dla Ciebie
Wyświetl >>

Kreatywność jest zagrożona. Zawsze tak się dzieje kiedy ogranicza się niezbędne składniki kreatywności, a tak właśnie robi wiele współczesnych firm.

Według danych amerykańskiego Departamentu Pracy wzrasta produktywność. Lecz nakładanie na mniejszą liczbę pracowników obowiązku realizacji większej liczby zadań nie jest właściwym sposobem budowania przyszłości. Bez kreatywności, będącej warunkiem tworzenia nowych i wartościowych pomysłów, osłabiamy i zabijamy innowacyjność - czyli umiejętność skutecznego wdrażania pomysłów w życie. Warunkiem kreatywności jest zatrudnianie odpowiednich ludzi w odpowiednim środowisku. Tymczasem dziś zbyt często zdarza się, że pracownicy nie mają wystarczających umiejętności, a środowisko pracy pozostawia wiele do życzenia.

Obchodzona niedawno 40 rocznica ośrodka badawczego PARC firmy Xerox przypomniała mi, jak niegdyś firma ta buzowała od nadmiaru kreatywności. PARC był jedną z pierwszych firm Doliny Krzemowej. Kiedy do niej dołączyłam w 1973 roku, naukowcy zdążyli już wynaleźć pierwszy przyjazny użytkownikowi komputer, drukarkę laserową, programowanie obiektowe, osobistą stację roboczą oraz zalążki sieci Ethernet. Natomiast kiedy opuszczałam Palo Alto w 1977 roku, opracowali pierwszy graficzny interfejs użytkownika (GUI) zawierający ikony, wyskakujące menu, układ okienkowy oraz podstawy nawigacji po ekranie za pomocą kursora i myszy. Na pewno dziś używasz czegoś, co narodziło się w przepełnionej twórczą energią firmie Xerox PARC w latach 70.

Wiele osób z bólem myśli o porażce jaką poniósł Xerox w wykorzystaniu wynalazków PARC na rzecz innowacji, co umożliwiło Apple i Microsoft przejęcie większości z nich. Nie sposób zaprzeczyć, że te innowacje zmieniły świat. Firma, która je zapoczątkowała, ilustruje - na zasadzie kontrastu - dlaczego kreatywność tak wielu współczesnych organizacji można określić mianem „sterylnej”.

Przejmij kontrolę nad swoim mózgiem i wyzwól swój potencjał »

Umysł Lidera 

Umysł lidera (The Leading Brain)
Wykorzystaj przełomowe odkrycia neuronauk, które zmieniają podejście do zarządzania sobą i innymi
Książka dla Trenera 2018 w prestiżowym konkursie Polskiego Towarzystwa Trenerów Biznesu.
Najlepsza książka biznesowa 2017 roku w kategorii Zarządzanie wg startegy+business.
Lektura obowiązkowa dla osób, które chcą pokonać swoje ograniczenia i poznać szczyt swoich możliwości!

Co odróżniało PARC od innych firm, w których kreatywność kulała? Obfitość trzech głównych składników.

1. Inteligentni ludzie zdolni myśleć poza schematami

Pierwszym zagrożeniem dla kreatywności jest nasz słaby system edukacji, który zaniedbuje matematykę i inne przedmioty ścisłe oraz w wąski sposób traktuje pozostałe przedmioty. 60‑osobowy zespół PARC składał się z bardzo inteligentnych ludzi charakteryzujących się dwoma niezmiernie istotnymi cechami. Po pierwsze - głęboką znajomością zagadnień z dziedziny programowania, optyki, dynamiki, jak również dobrą orientacją w innych, pozornie niepowiązanych dyscyplinach wiedzy. Alan Kay, jeden z pierwszych informatyków w PARC, znał się na wielu rzeczach, od muzyki po biologię. Po drugie - inteligencją kreatywną. Zamiast wpadać w pułapkę schematów myślowych, wynalazcy zatrudnieni w PARC zachłannie przyswajali nowe informacje i łączyli je w sposób nikomu wcześniej nieznany. Nie mogliby wyrobić sobie takich nawyków myślenia, gdyby przestrzegali obowiązkowych programów nauczania.

2. Pasja

Poza nielicznymi wyjątkami wśród nowopowstałych firm, niewiele współczesnych organizacji pozwala swoim pracownikom robić to, co kochają na rzecz realizacji ważnej misji. Robert Bauer znalazł swoją wymarzoną pracę w PARC trzy miesiące po powstaniu firmy. Został w niej na 30 lat. W udzielonym niedawno wywiadzie dla Computerworld.com powiedział: „Badania w PARC 40 lat temu to była magia ... Każdego dnia przychodziliśmy do pracy z pasją...”. Moje badania dowodzą, że ludzie są najbardziej kreatywni, kiedy realizują jakąś misję, kiedy motywuje ich miłość do tego, czym się zajmują. Bauer i jego koledzy znajdowali ogromne zainteresowanie, radość, satysfakcję i wyzwanie w „marzeniu o rzeczach, których nikt nigdy nie odważył się zrobić, ich opracowywaniu i tworzeniu”. Realizowanie pasji było tak ekscytujące i dawało im tyle radości, że gotowi byli harować dniami i nocami. Tymczasem dla dzisiejszych pracowników praca jest częściej źródłem frustracji niż radości.

3. Twórcza atmosfera

Pod silną presją kryzysu finansowego, atmosfera pracy we współczesnych firmach przypomina raczej harówkę przy linii produkcyjnej niż inkubatory kreatywności. Pracownicy zmuszani są do powtarzania tych samych zadań coraz szybciej i bardziej efektywnie; a refleksja, eksploracja i intensywna współpraca stają się znamionami luksusu. Kultura panująca w PARC była całkowicie odmienna. Jak w przypadku wszystkich wybitnych organizacji, jej początkiem była śmiała wizja. Założyciel PARC, George Pake, marzył o „biurze przyszłości”. Wraz z Bobem Taylorem, szefem Laboratoriów Komputerowych, stworzył bliskie ideału środowisko dla twórczej pracy oferujące ludziom swobodę realizowania pasji, ambitne cele, standardy współpracy, czas na myślenie oraz niezbędne zasoby. Nawet najinteligentniejsi i najwięksi pasjonaci nie rozwiną skrzydeł w środowisku, które im to utrudnia albo szybko je porzucą. Większość pracowników PARC wcale nie myślała o szukaniu innego pracodawcy.

PARC wyprzedzał swoje czasy, ale to żaden wyjątek. Również dziś można spotkać wiele inkubatorów kreatywności w nowopowstałych firmach i nielicznych organizacjach o stabilnej pozycji rynkowej: jak Media Lab przy MIT, SONY, firma projektowa IDEO czy studio Pixar Disneya. Jednak w miarę jak trzy składniki kreatywności stają się coraz rzadziej spotykanymi zasobami, nowi wyznawcy idei PARC są skazani na wymarcie.

Dziękujemy, że jesteś z nami! Cieszymy się, że interesują cię treści dostarczane przez „Harvard Business Review Polska”. Każdego dnia dajemy ci sprawdzone rozwiązania problemów biznesowych. Nie chcesz przegapić żadnej praktycznej wskazówki? Zapisz się na nasz newsletter! Sprawdź hbrp.pl/newsletter.

Dziękujemy, że jesteś z nami! Cieszymy się, że jako zalogowany użytkownik sięgasz po praktyczne treści dostarczane przez „Harvard Business Review Polska”. Każdego dnia staramy się wyposażać cię w sprawdzone rozwiązania problemów biznesowych. Zostań prenumeratorem HBRP i ciesz się wiedzą bez ograniczeń. Sprawdź na hbrp.pl/prenumerata.

Dziękujemy, że jesteś z nami! Jako prenumerator „Harvard Business Review Polska” wiesz, że każdego dnia wyposażamy cię w sprawdzone rozwiązania problemów biznesowych. Nie chcesz przegapić żadnej praktycznej wskazówki? Zapisz się na nasz newsletter! Więcej na hbrp.pl/newsletter.

Powiązane artykuły


Bądź na bieżąco


Najpopularniejsze tematy